Baglanti   Subelerimiz  
Say├Ż: 26
  Ana Sayfa    K÷■e Yazřlarř     Yazarlar     Ar■iv  

ED├ŁT├ľR
D├ťNYA
├Ł├×├ç├Ł SINIFI
K├ťRD├ŁSTAN
K├ťLT├ťR-SANAT
B├ŁYOGRAF├Ł
R├ľPORTAJ
G├ťN YAYINCILIK
POL├ŁT├ŁKA
├ľSP


Bilgilendirme


Links

K├ŁL├ŁKYA 1909; Adana’da Adaletin Katledilmesi-4 / Sait ├çetino├░lu
Sait ├çET├ŁNO├ÉLU

NEWROZ



Arslanyan’├Żn s├Âzlerinde s├╝rekli adalet aray├Ż├ż├Ż vard├Żr. Kilikya’ya bu ac├Żlar├Ż ya├żatan sorumlular├Żn adalet ├Ân├╝ne ├ž├Żkar├Żlmas├Żn├Ż istemektedir: “Adana ve ona ba├░l├Ż yerle├żim birimleri mahv ├╝ har├ób olduktan, binlerce g├╝nahs├Żz vah├żi bir ├żekilde katledilerek ├Âld├╝r├╝ld├╝kten sonra k├ótillerin ve bu b├╝y├╝k cinayetin sorumlular├Żn├Żn adaletin pen├žesine teslim edilece├░i her vicdan sahibi taraf├Żndan ├╝mid ve arzu edilmekte idi.”

Ancak adaletin divan-iharbi ├Ârfilerin elinde ger├žekle├żece├░inden ├ż├╝phelidir. Arslanyan’├Żn y├╝z y├Żl ├Âncesinden yank├Żlanan sesine bug├╝nde kulak verilmesinde fayda vard├Żr. Askerin adaleti sa├░layamayaca├░├Żn├Żn alt├Żn├Ż ├žizer. Sonu├žlar Arslanyan’├Ż ne yaz├Żk ki hakl├Ż ├ž├Żkaracakt├Żr: “Adaletin uygulanmas├Ż gibi ├Ânemli olan bir g├Ârev d├«v├ón-├Ż harblere hav├óle edildi. Bir fazilet ve irfan sahibinin dedi├░i gibi ├ókilin [ak├Żll├Ż kimsenin] ba├ż├Ż askerin eline del├ólet etmelidir zir├ó t├╝fenk ve k├Żl├Żca al├Ż├żm├Ż├ż olan askerin eli ad├ólet terazisine uyu├żamam├Ż├żt├Żr. Yaz├Żk ki adaletin ge├žece├░i yolda d├«v├ón-├Ż harbler i├žin bir ak├Żll├Ż kimse i├žin delil olacak m├╝nevver bulunamad├Ż. K├ótillerin hile ve oyunlar├Ż ve bir tak├Żm ├żoven prensipler divan-i harbleri k├Żl├óvuzlad├Żlar. ├Ł├żte bu sebepten dolay├Żd├Żr ki yaral├Ż Ermeni milletinin ve adaletin uygulanmas├Żn├Ż g├Âzleyen uygar d├╝nyan├Żn g├Âzleri ├Ân├╝nde ve katliam vadisinde ad├ólet yinelenerek katledildi.”

Babikyan’da Askeri mahkemeler eliyle adaletin katledildi├░ini d├╝├ż├╝nmektedir buna dair ├Ârnekler verir: “Askeri Mahkemeyi te├żkil eden askerler hakk├Żnda, kendilerinin namus ve ├żerefleri hakk├Żnda diyecek bir ├żeyim yoktur. Fakat onlar olaylar├Ż gerekli resmi ara├żt├Żrmak ve inceleme yapma bilgi seviyesinden yoksundular. Bu konuda kendi ├ża├żk├Żnl├Ż├░├Żm├Ż giderebildi├░imi ve adli bir inceleme ve ara├żt├Żrma konular├Żnda hukuki ve adli konularda h├╝k├╝m vermenin ne derece hassas davran├Żlmas├Ż gerekti├░i konular├Żnda bir├žok hatalar├Żn yap├Żld├Ż├░├Żn├Ż g├Ârd├╝m. Yerel h├╝k├╝met yetkilileri taraf├Żndan getirilen halk├Żn bir├žok tabakas├Żndan ki├żilerin yalanc├Ż veya yanl├Ż├ż ├żahitli├░inde haz├Żrlanm├Ż├ż savc├Żl├Żk soru├żturmalar├Ż olaylar├Żn temelini olu├żturmu├ż ve ki├żiler mahkeme ├Ân├╝ne ├ž├Żkar├Żlm├Ż├żt├Żr. Adana askeri mahkemesi taraf├Żndan bu ├żartlarda h├╝k├╝mler verilmi├ż, bu durum hi├žbir adli ve resmi bir durumu arz etmemektedir. Alt├Ż Ermeni bu mahkemede ├Âl├╝mle cezaland├Żr├Żlm├Ż├żt├Żr. Bunlardan biri Ohan o├░lu han├Żnda 50’ye yak├Żn ├Łslami ├Âld├╝rd├╝├░├╝ s├Âylenmi├żtir. Fakat tuhaf olan; 1- ├ľld├╝r├╝lm├╝├ż oldu├░u s├Âylenen m├╝sl├╝manlar o hanede ikamet edenlerden de├░ildir. 2- Bunlar ├ż├╝pheli ki├żilerdir ve ├żehrin de├░i├żik yerlerinde ikamet edenlerdir. Ayr├Żca ki├żilerin Ermeni mahallesine yak├Żn bir yerde oldu├░unu d├╝├ż├╝n├╝rsek, bu m├╝sl├╝manlar├Żn bu handa ne i├żleri vard├Ż. 3- Belli ki Ermenilere sald├Żrm├Ż├żlar ve orada Ermeniler taraf├Żndan ├Âld├╝r├╝lm├╝├żlerdir. Bu ger├žekler ├Ârt├╝lerek ger├žek su├žlular rahat bir nefes alm├Ż├ż ve Adana ve etraf├Żnda yap├Żlan katliamlarla olaylar milli bir kabusa d├Ânm├╝├żt├╝r. Buna kar├ż├Żl├Żk baz├Ż Ermeniler bu vah├żetten tesad├╝fen kurtulabilmi├żlerdir ki onlar mahkum edilmi├żlerdir. Bunlar├Żn b├╝t├╝n kabahatleri sald├Żr├Żlara kar├ż├Ż nefsi m├╝daffada bulunmalar├Żyd├Ż. Askeri mahkemenin efendileri tamamen bilin├žsizmi├ż gibi b├╝t├╝n ├żahitlerin dediklerini hi├žbir inceleme yapmadan, tam tersi bu ├żahitlerin dediklerini hakim karar├Żym├Ż├ż gibi tekrarlanarak h├╝k├╝mler verilmi├żtir. ├Łnceleme imkanlar├Żna ba├żvurulmadan Askeri mahkeme eline ge├žirdi├░i ki├żilere h├╝k├╝m giydirerek , evinden d├Ż├żar├Ż ├ž├Żkmayan basit insanlar├Ż cezaland├Żrm├Ż├żlard├Żr.”

Arslanyan divan├Żn olaylar├Żn tezgah├ž├Żlar├Żn├Żn tesirinde kalarak sadece alet olanlar├Żn tutuklan├Żp as├Żl olaylar├Żn faillerine dokunulmad├Ż├░├Ż ve su├žsuz insanlar├Żn faillerin d├╝zmece soru├żturmalar├Ż neticesinde ├Âl├╝me yolland├Ż├░├Żn├Żn ├Ârneklerini verir: “Adana’n├Żn menfur [i├░ren├ž] h├╝k├╗metinin kab├óhatini kapatmak, tehd├«d ve tazy├«kle ├żah├ódet almak i├žin hapsetti├░i y├╝zden fazla Ermeniyi tahliye buyurdu├░unuzu ve yine ayn├Ż h├╝k├╗metin emretti├░i cin├óyetleri kendilerince takdire de├░er bir s├╗rette if├ó ettiklerinden dolay├Ż tevk├«f edemedi├░i ayak tak├Żm├Żndan ve soylu ├Łslam ├╝mmeti ile al├ókalar├Ż olmayan k├ótilleri tutuklad├Ż├░├Żn├Żz├Ż g├Ârd├╝m. Fakat bir ├žok mu├ómelat├Żn├Żzda istibd├ód ├žetesinin lanetlenmi├ż ara├žlar├Żndan olan s├Âz├╝ ge├žen sorgu h├ókiminin kanl├Ż ellerini ke├żfederek i├žim kan a├░lad├Ż. ├Łlk icr├ó├ót olmak ├╝zere May├Żs’├Żn 28’nci gecesi30 9 ├Łsl├óm, 6 Ermeni idam ettiniz. Di├░er dokuz ├Łsl├ómlar gibi be├ż Ermeni’nin de k├ótil olup olmad├Żklar├Żn├Ż bilmem fakat bi├ž├óre Kasab Misak’├Ż olaylar├Żn birinci g├╝n├╝ olan ├žar├żambadan cumaya kadar kilisede ├žocuklar├Żn├Żn aras├Żnda g├Ârd├╝├░├╝mden bahsedilen cin├óyeti kat├«yen icr├ó edemezdi ve k├╝lliyen g├╝nahs├Żzd├Żr. ├Łdam edilenler aras├Żnda oldu├░unu duydu├░umda be├ż on dakika d├╝├ż├╝nemez bir h├óle geldim. Ruhunu teslim etmi├ż ├Âl├╝s├╝n├╝ son defa g├Ârmek ├╝zere bulundu├░u mahale aceleyle ko├żtum, bana kald├Ż├░├Ż k├Âpr├╝ ba├ż├Żndaki dara├░ac├Żndan -insanlardan pek y├╝ksek bir mevkiden- Misak’├Żn cans├Żz cismi insanlar├Żn ad├óletini hem ulv├« hem hicv├« surette tahk├«r ediyordu. 1325 senesinin May├Żs’├Żn 28’nci gecesi31 ad├ólet Misak’├Żn v├╝cuduyla resmen idam edildi ve defnedildi. K├Ży├óm etmezse [ayaklanmazsa] vay bu m├╝lk├╝n yavrular├Żna. S├Âz├╝ ge├ženlerin ├ževirdi├░i pl├ónlar, ted├órik etti├░i yalanc├Ż ├ż├óhidlerle i├░f├ól ve ikna’ edildi├░inize ├ż├╝phe etmek istemem, kaybolmaz, batmaz etse de ge├žici olarak, seneler hatta as├Żrlar sonra bir parlak g├╝ne├ż gibi parlar, l├╝tf├╝ne l├óy├Żk olan topraklar├Ż hayat bah├żeden ├Ż├ż├Ż├░├Żyla nimete bo├░ar, zaten seneler, as├Żrlar tarih nazar├Żnda kulak memesindeki k├╝pe deli├░i kadar k├╝├ž├╝kt├╝rler. D├«d├ór├Żndan [y├╝z├╝nden ve ├žehresinden] mahr├╗m oldu├░umuz adalet g├╝ne├żi bir g├╝n istibd├óddan, rutubetli, pasl├Ż bir h├óle gelen peri├żan vatan├Żm├Żz├Żn berrak g├Âky├╝z├╝nde y├╝kselecek. ├Ł├żte o zam├ón Misak’├Żn ├žocuklar├Żn├Żn yan├Żndan ayr├Żlmad├Ż├░├Żn├Ż g├Âren ve b├Âyle oldu├░unu yem├«n ile s├Âyleme├░e h├óz├Żr olan iki bin ki├żinin ve d├Ârt rahibin ├żah├ódetiyle Misak’├Żn g├╝nahs├Żz oldu├░u ger├žek olarak ortaya ├ž├Żkacak. Ad├Ż ge├ženi gece vakti zindan├Żndan ├ž├Żkar├Żp ald├Żklar├Ż emirlere it├óaten idam eden askerler, ber├óetinden sonra Adana kabrist├ón├Żn├Żn bilinmeyen bir k├Â├żesindeki kemiklerine h├╝k├╗met n├óm├Żna ├Âz├╝r dileyecekler. ├Ł├żte o vakit, yaln├Żz o vakit uygar d├╝nya vatan├Żm├Żn Dreyfuslar├Żn32 vatan├Ż kadar ├ódil ve me├żr├╗tiyetli vatan oldu├░una inanacaklar. Bu parl├ók ├╝mitler acaba ger├žekle├żmesi m├╝mk├╝n m├╝? Bilmem fakat g├Ân├╝l b├Âyle arzu ediyordu...

Do├░du├░u yeri terk ederken kalbinde derin bir ac├Ż vard├Żr, yol ├╝zerindeki Ermeni yerle├żim b├Âlgelerindeki vah├żet ac├Żs├Żn├Ż daha da katmerle├żtirecektir: “Haziran’├Żn 26’nc├Ż g├╝n├╝33 H├Żd├«v├« vapuruyla ├Łskenderun’a ├ž├Żkt├Żm. Bana m├Ż ├Żsmarlad├Żlar bu f├ón├« d├╝nyay├Ż diyerek ve Adana’y├Ż tamamen unutma├░a ├žal├Ż├żarak Ay├Żntab’a gitmek ├╝zere yola d├╝├żt├╝m. ├Łskenderun ile Haleb aras├Żnda Beyl├ón’dan alt├Ż s├óat uzakta bulunan K├Żr├Żkhan34 adl├Ż k├Âydeki yetmi├ż h├óne Ermeni’nin katl ve h├ónelerinin Adana tert├«bi yak├Żld├Ż├░├Żn├Ż s├Âylediler, yang├Żn mahallini g├Ârd├╝m, kimseler kalmam├Ż├żt├Ż. Adana’y├Ż mahveden siyah ve gizli kuvvetlerin Nisan’├Żn 7’sinde35 K├Żr├Żkhan’├Ż ve 12’sinde36 Antakya kaz├ós├Żnda bulunan 172 hane Ermeni’yi katl ve eml├ókini yakt├Żklar├Żn├Ż yoldayken haber ald├Żm. Hissetti├░im a├░├Żrl├Żktan pek rahats├Żz olarak Ay├Żntab’a hasta h├ólde ula├żabildim. G├Âr├╝├żt├╝├░├╝m dost ve akrabalar├Żma Gelibolu’nun Bolay├Żr tepesinden sizlere bakan h├╝rriyet tutkunu Kem├ól37 gibi bu millette arad├Ż├░├Żm feyzi g├Ârmeden ├Âl├╝rsem yazs├Żnlar mezar├Żma vatan mahz├╗n ben mahz├╗n diyordum. Adana olaylar├Żndan tamamen bozulan s├Żhhatim ya├żayaca├░├Żm g├╝nlerin s├Żn├Żrl├Ż oldu├░unu ihb├ór ediyordu, her ├żeyden vazge├žerek Ay├Żntab’da kal├Żp hayat├Żm├Ż s├╝rd├╝rmek istiyordum. Aksi takd├«rde g├╝ne├żin do├░u├ż ve bat├Ż├ż├Żn├Ż ilk defa g├Ârd├╝├░├╝m do├░um yerimde sevgililerimin kuca├░├Żnda nefes almak ve ecd├ód├Żm├Żn kabri yak├Żn├Żnda defn olunmak son arzum idi.38 Zir├ó cenazemi tak├«p edecek ve ├╝zerime a├░layacak dostlar├Żm ve akrabam bulunurdu. Zaten can ├žeki├żmede olan iki ├żey arzu eder; evvela ├Âm├╝r, sonra ├╝zerine bir a├░layan. ├Ł├żte ben de fazla bir ├żey dilemedim fakat heyh├ót, ikisinden de mahr├╗m olmak ├╝zereyim. Talihe h├ókim olan gizli kuvvetleriniz arac├Żl├Ż├░├Żyla bu son sa├ódetime dahi mani oldu[nuz]. ├ç├╝nk├╝ b├Âyle d├╝├ż├╝n├╝p dururken ├żahitlik i├žin Adana’ya gelmem i├žin Ay├Żntab kaymakaml├Ż├░├Żna iki defa telgr├óf ├žektiniz. Ya Adana’ya gelmeli ya bu m├╝lkten gitmeli idim. ├Łkinciyi se├žtim. Adana’da huz├╗runuzda haz├Żr bulunarak ├żu yazd├Żklar├Żm├Ż s├Âzl├╝ ve ayr├Żnt├Żl├Ż olarak s├Âylemekten ├žok korkmam, fakat gelemem. ├ç├╝nk├╝ bir Ermeni ├żehitleri mezarl├Ż├░├Ż olan o ├żehirde bir g├╝n olsun ya├żamak benim i├žin bir b├╝y├╝k y├╝kt├╝r. Her yang├Żn k├Â├żesinde bir y├ódig├ór├Żm var. Eski talebemden vatan├Żn faziletli gen├žlerinden ├žoklar├Ż Adana ve civar├Żnda katledildiler. Tanr├Żn├Żn iyili├░ine mazhar olan bu mas├╗mlar├Żn nikederli bak├Ż├żlar├Ż uzaklarda bile ruhumu tazy├«k ediyor. Meclis-i sah├óbet [sahip ├ž├Żkan ve koruyanlar├Żn meclisi] ve ref├ókatlerinden ho├żland├Ż├░├Żm bir ├žok arkada├ż ve dostlar├Żm ├žiftliklerde ve Adana ├žar├ż├Ż ve sokaklar├Żnda mahvoldular. Bunlar├Ż orada hat├Żrlad├Żk├ža uykusuz gecelerim cehennem olacak. Bir de her cinayete muktedir ve bu i├że amade resm├«, gayr-i resm├« cinayetlerden h├ól├ó korkar├Żm ve korkma├░a hakk├Żm var. ├×ahitli├░imi ve duygular├Żm├Ż yaz├Żl├Ż olarak arz ediyorum. Bunlar vatan├Żn├Ż seven pek cidd├« bir Osmanl├Ż’n├Żn yaral├Ż kalbinin i├žinden ├ž├Żkan son fery├ódlard├Żr. ├×imdiye kadar zek├ómla, kalemimle, ailemin servetiyle ya├żad├Żm, ├Âmr├╝n ├žok cilvelerini, darbelerini g├Ârd├╝m ge├žirdim. Sa├ódeti ve sef├óleti, ihtiy├óc├Ż pek yak├Żndan tan├Żd├Żm. ├×imdiden sonra ├žok d├╝├ż├╝nmem k├ódir-i mutlak [tanr├Ż] rezz├ók ve kerimdir [r├Żzk veren ve c├Âmert oland├Żr]. Kimseden ne korkum kald├Ż, ne emelim, talihten l├╝tuf beklemem, yapaca├░├Ż fen├ól├Żktan ├╝mitsizli├░e d├╝├żmem. Vatandan ve s├ób├Żka-i hay├óttan [ge├žmi├ż hayattan] ayr├Żlmak ├╝zere oldu├░um ve benim i├žin h├╝z├╝n verici olan ├żu dak├«kada faydal├Ż olur ├╝midiyle baz├Ż ma’ruz├ótta bulunaca├░├Żm. ├Łyi ve hay├Żrl├Ż sonu├žlara sebep olursa benim i├žin ne sa├ódet! Size s├Âzlerim var. Adana vak’as├Ż mahalli h├╝k├╗metinin izin ve yard├Żm├Żyla despotlar├Żn lanetli eseridir. Resm├«, harb├« ve fenn├« suretde mahv[ettiler] ve yakt├Żlar, bu bir hak├«kattir. B├╝y├╝k devletler Almanya dahi d├óhil oldu├░u h├ólde nezaket gere├░i dahi olsa kab├óhat Ermenilerdedir diye tasd├«k etseler yine kimse inanmaz. Kab├óhat ne Ermeni’de ne de ├Łslam’dad├Żr, ill├ó h├╝k├╗mette[dir].”

Adana Ermenilerinin me├żrutiyete y├╝rekten ba├░l├Ż olduklar├Ż rahatl├Żkla s├Âylenebilir. Kilikya olaylar├Ż raporlar├Żnda s├╝rekli me├żrutiyetin ilkelerine vurgu yap├Żlmaktad├Żrlar. Ancak ya├żanan olaylar ve adaletin g├Âzetilmemesi kar├ż├Żs├Żnda, me├żrutiyete ba├░l├Żl├Ż├░├Żn sars├Żlmas├Ż ve bundan dolay├Ż ya├żanan ├ża├żk├Żnl├Żk g├Âzlenmektedir.

Dipnot:

30 - 10 Haziran 1909

31 - 10 Haziran 1909

32 - Alfred Dreyfus, Frans├Żz Ordusu'nda y├╝zba├ż├Żl├Ż├░a kadar y├╝kselmi├ż Yahudi as├Żll├Ż bir subayd├Ż. Frans├Żz Sava├ż Bakanl├Ż├░├Ż'nda ├žal├Ż├żan Dreyfus, 1894'te Frans├Żz Ordusu'nun s├Żrlar├Żn├Ż Almanlara satmakla su├žland├Ż, tutuklanarak Frans├Żz Guyanas├Ż a├ž├Żklar├Żndaki ├×eytan Adas├Ż'nda ├Âm├╝r boyu hapse mahkum olmu├żtu. Burada “Dreyfuslar├Żn Vatan├Ż”ndan kasdedilen Fransa’dan daha ├žok Avrupa’d├Żr

33 - 9 Temmuz 1909

34 - Bug├╝n Hatay’a ba├░l├Ż il├že merkezi

35 - 20 Nisan 1909

36 - 3 May├Żs 1909

37 - Burada bahsedilen Nam├Żk Kemal’dir.

38 - Artin Arslanyan’├Żn ecdad├Żn├Żn yan├Żnda g├Âm├╝lmek istedi├░i Adana Ermeni mezarl├Ż├░├Żn├Żn bir b├Âl├╝m├╝nde bug├╝n Sabanc├Ż Camii y├╝kselmektedir.

 

D├Ânemin NYT gazetesinden Kilikya haberleri

Binlerce asker ya├░mal├Żyor, vuruyor ve yak├Żyor.

Frans├Żz okullar├Ż tahrip oldu.

ATE├×E GAZ D├ľK├ťL├ťYOR

Ha├žin ve Tarsus i├žin korkuluyor, ├Âl├╝ say├Żs├Ż 30.000.

Ermeni kad├Żnlar├Ż atla takas ediliyor.

Adana’da h├ól├ó yasalar i├żlemiyor. D├╝n kentte ├žok say├Żda insan ├Âld├╝r├╝ld├╝. Ya├░ma yapan, ate├ż eden ve yak├Żp y├Żkan 4,000 asker Adana’da ter├Âr estiriyor. Yabanc├Ż m├╝lklere sayg├Ż g├Âsterilmiyor. Frans├Żz okullar├Ż tahrip edildi; Adana’daki hem ticari ama├žlarla i├żletilen hem de misyonlara ait olan t├╝m Ermeni okullar├Żn├Żn toptan harabe haline gelece├░inden korkuluyor.

Yeni vali h├ól├ó g├╝veni sa├░layamad├Ż. Otoritelerin t├╝m Hristiyanlar├Żn yok edilmelerine izin verdiklerine inanmam├Żz i├žin nedenler mevcut.

Buradaki askerler alevlerin ├╝zerine “su” d├Âkt├╝kleri yalan├Żn├Ż at├Żyorlar; su yerine gaz kullanmaktalar ve yang├Żn├Ż bile bile b├╝y├╝t├╝yorlar.

Ha├žin ve Tarsus’taki Amerikan misyonlar├Żyla ilgili korku hakim.

T├╝rk kanallar├Ż ├╝zerinden g├Ânderilen t├╝m mektup ve telgraflar sans├╝rl├╝.

Katliamlar├Żn sonucu olarak Adana vilayetinde 30,000 ├Âl├╝ var ve vilayette 35,000 evsiz ve be├ż paras├Żz m├╝lteci kol geziyor. Sadece Adana merkezdeki ├Âl├╝ say├Żs├Ż tahminen 6,500’e ula├żt├Ż. NYT 5 May 1909

 

J├ľN T├ťRKLER├ŁN SAM├ŁM├ŁYET├Ł

J├Ân T├╝rklerin ABD├ťLHAM├ŁT’i bir anayasay├Ż kabul etmeye zorlamalar├Żn├Żn ├╝st├╝nden daha bir y├Żl, padi├żah├Żn gerici bir devrim yapmak i├žin g├Âsterdi├░i nafile ├žabalar├Żn ├╝zerinden de daha d├Ârt ay ge├žmi├żtir. Bu ├žabalarla e├żzamanl├Ż olarak Anadolu’da Hristiyanlara y├Ânelik katliamlar ba├żlad├Ż. ├çe├żitli mezheplerden Hristiyan ve M├╝sl├╝manlardan olu├żan ├ť├ž├╝nc├╝ Kolordu eski rejime “can simidi” olmak ├╝zere Selanik’ten gelir gelmez, liderleri, yabanc├Ż ve yerli Hristiyanlar├Żn mal ve can g├╝venli├░ini korumak i├žin ├Âzel ├žaba g├Âsterilece├░ini ve Anadolu’da katliamlar├Ż te├żvik eden veya yer alan su├žlular├Żn cezaland├Żr├Żlaca├░├Żn├Ż beyan ettiler. ├Łktidar├Ż tekrar ele ge├žiren J├Ân T├╝rkler gerici komplocular├Ż cezaland├Żrmaya giri├żtiler. Abd├╝lhamit daha fazla s├Żk├Żnt├Ż yaratamayaca├░├Ż yere konuldu; sad├Żk maiyetinden yakla├ż├Żk 2,000 ki├żi infaz edildi ve h├ól├ó bitmedi. Ancak Anadolu’daki durumla ilgileri bu kadarla bitmiyor. H├ól├ó ├že├żitli niyetler besliyorlar.

Adana katliamlar├Żn├Żn eleba├żlar├Żn├Ż yarg├Żlamak ├╝zere olu├żturulan mahkeme s├Żk├Żnt├Żn├Żn as├Żl m├╝sebbiplerini ba├░├Ż├żlay├Żp duru├żmaya ├ža├░r├Żlan Ermenileri su├žlamak i├žin hi├ž vakit kaybetmemi├żti. Bu mahkemenin, hayli istisnai olmak ├╝zere, Ermeni olan ba├żkan├Ż ├żimdi uzakla├żt├Żr├Żld├Ż ve yerine ├Łzmir’in askeri kumandan├Ż ├Łsmail Pa├ża tayin edildi. Padi├żah, bir iradesinde, eski rejimden, aralar├Żnda Adana askeri kumandan├Ż Mustafa Pa├ża; Cebel-i-Bereket valisi Asaf Bey ve Adana valisi Cevat Bey’in de oldu├░u 100’e yak├Żn ileri gelen T├╝rk’├╝n tutuklanmas├Żn├Ż ve onlar├Żn cinayetten yarg├Żlanmalar├Żn├Ż emretti. T├╝rkiye’deki ├Łslam dininin ba├ż├Ż ayr├Żca, imamlar├Żn dinlerine ait modern yorumlarda kendi dinlerinden olmayanlar├Żn vicdan ├Âzg├╝rl├╝klerine sayg├Ż g├Âstermelerini ├Âng├Âr├╝ld├╝├░├╝n├╝ m├╝minlerin kafalar├Żna tekrar tekrar sokmalar├Żn├Ż emretti. ├Łslam dininin ba├ż├Żn├Żn bu emri J├Ân T├╝rk H├╝k├╝meti taraf├Żndan uygulamaya sokulacakt├Żr.

B├╝t├╝n bu cesaretlendirici eylemlere ilaveten, T├╝rk meclisi Adana’daki kurbanlara yakla├ż├Żk 100,000$ tazminat verilmesini oylad├Ż. Bu paran├Żn nas├Żl da├░├Żt├Żlaca├░├Ż zaman zaman d├╝zenlenecek raporlarla yay├Żnlanacak. J├Ân T├╝rklerin iyi bir ba├żlang├Ż├ž yapt├Żklar├Ż kesin. “Paganlar”a y├Ânelik geleneksel antipatileri ne olursa olsun Hristiyan d├╝nyan├Żn g├╝venini kazanman├Żn ne kadar ├Ânemli oldu├░unu ve bu g├╝veni ancak Anadolu’daki su├žlular├Ż adalet ├Ân├╝ne ├ž├Żkartarak elde edebileceklerini biliyorlar. Bunun ortas├Ż yok. NYT 29 Jul 1909


Print
Sosyalist Mezopotamya© 2006